ในปีพุทธศักราช ๒๕๐๓ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ได้โดยเสด็จพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร (รัชกาลที่ ๙) ไปทรงเยือนสหรัฐอเมริกาและประเทศต่าง ๆ ในยุโรปอย่างเป็นทางการเป็นเวลานาน เพื่อกระชับสัมพันธไมตรีระหว่างประเทศ

ในการเตรียมการเสด็จพระราชดำเนินนั้น สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ฯ ทรงมีพระราชดำริว่า สตรีไทยในขณะนั้นยังไม่มีเครื่องแต่งกายที่เป็นชุดไทยหรือชุดประจำชาติที่แสดงเอกลักษณ์ชัดเจนเหมือนสตรีชาติอื่น เช่น ส่าหรีของสตรีอินเดีย หรือกิโมโนของสตรีญี่ปุ่น ด้วยความตระหนักในพระราชภารกิจในฐานะสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีแห่งประเทศไทยและตัวแทนของสตรีไทย พระองค์จึงทรงเล็งเห็นถึงความจำเป็นในการสร้างสรรค์ชุดประจำชาติที่ทันสมัย สะท้อนอัตลักษณ์ไทย และเหมาะสมสำหรับงานพิธีการ

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ฯ จึงทรงสอบถามผู้รู้และมีประสบการณ์ รวมทั้งการศึกษาจากประวัติศาสตร์อย่างละเอียดถี่ถ้วน และมีพระราชเสาวนีย์ให้ผู้เชี่ยวชาญค้นคว้าประวัติศาสตร์ ธรรมเนียมการแต่งกายของสตรีไทยในราชสำนักโบราณ และทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ออกแบบฉลองพระองค์ชุดไทยแบบต่างๆ โดยนำรูปแบบการแต่งกายของสตรีไทยในอดีตมาผสมผสานกับวิธีการตัดเย็บปัจจุบันได้อย่างลงตัว เพื่อให้ง่ายต่อการสวมใส่และเหมาะสมกับยุคสมัย แต่คงความเป็นไทยได้อย่างกลมกลืนและสง่างาม สร้างความประทับใจให้แก่ผู้ที่ได้พบเห็น 

ต่อมา พระองค์ได้พระราชทานพระราชานุญาตให้จัดพิมพ์สมุดภาพ "หญิงไทย" เผยแพร่การแต่งกายชุดไทยพระราชนิยม ที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ออกแบบสร้างสรรค์ จำนวน ๕ แบบ และหลังจากชุดไทยพระราชนิยม ๕ แบบดังกล่าวได้รับความนิยมอย่างแพร่หลาย จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมสร้างสรรค์เพิ่มขึ้นอีก ๓ แบบ รวม ๘ แบบ

🔸ชุดไทยเรือนต้น เป็นชุดที่ใช้ได้หลายโอกาส ใช้เป็นชุดลำลองในงานเลี้ยงที่ไม่เป็นพิธีการ
🔸ชุดไทยจิตรลดา เป็นชุดไทยสำหรับพิธีกลางวัน ใช้ในงานพิธีการมากกว่าชุดไทยเรือนต้น
🔸ชุดไทยอมรินทร์ 
🔸ชุดไทยบรมพิมาน 
🔸ชุดไทยจักรพรรดิ 
🔸ชุดไทยดุสิต
เป็นชุดสำหรับสตรีสวมสายสะพายในงานพระราชพิธี ที่กำหนดให้แต่งกายเต็มยศ
🔸ชุดไทยจักรี ใช้สำหรับงานกลางคืน งานแต่งงานหรืองานราตรีสโมสรที่ไม่เป็นทางการ และอากาศไม่เย็นมากนัก โดยเป็นชุดไทยห่มสไบ เปิดไหล่ข้างหนึ่ง 
🔸ชุดไทยศิวาลัย เป็นชุดไทยของสตรีบรรดาศักดิ์ในสมัยก่อน มักใช้ในงานตอนค่ำ งานเลี้ยง งานฉลองสมรส หรืองานพิธีเต็มยศ เหมาะสมสำหรับช่วงอากาศเย็นเพราะมีหลายชั้น

ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม เผยแพร่ชุดไทยทั้ง ๘ แบบนี้ ให้สตรีไทยทั่วไปนำไปแต่งกายได้และใช้เป็นแบบมาตรฐาน ซึ่งมีการประยุกต์เป็นชุดไทยอีกหลายแบบ ปรากฏเป็นที่นิยมอย่างแพร่หลาย นอกจากนี้ ชุดดังกล่าวยังถูกใช้เป็นชุดประจำชาติสำหรับสตรีเพื่อนำเสนอความเป็นไทยบนเวทีประกวดความงามระดับโลก อีกทั้งยังเป็นต้นแบบในการออกแบบเครื่องแบบของเจ้าหน้าที่ในองค์กรต่าง ๆ เพื่อเชิดชูเอกลักษณ์ความเป็นไทยอีกด้วย

ที่มาภาพ: Queen Sirikit Museum Of Textiles

In 1960, Her Majesty Sirikit The Queen Mother accompanied His Majesty King Bhumibol Adulyadej The Great (Rama IX) on long state visits to the United States and Europe to strengthen friendly international relations.

In preparation for the visits, Her Majesty observed that there was no official national costume at the time to be worn while performing her royal duties in foreign affairs overseas. Recognizing her role as the Queen of Thailand and a representative of all Thai women, Her Majesty realized that there was a need for a modern national costume that both represented Thailand’s national identity and was suitable for formal wear. The Queen then commissioned research into Thai women’s attire that reflected Thai identity.

Her Majesty’s initiative led to the creation of royally favored Thai costumes, referred to as “Chud Thai Phra Ratchaniyom.” Drawing from historical records of royal attire, the Queen saw that Thai national dress offered an appropriate ensemble for every occasion. There are altogether eight styles of the Thai national dress for ladies. These include (1) Chud Thai Ruean Ton, (2) Chud Thai Chitralada, (3) Chud Thai Amarin, (4) Chud Thai Boromphiman, (5) Chud Thai Chakri, (6) Chud Thai Dusit, (7) Chud Thai Siwalai, and (8) Chud Thai Chakkraphat. 

Later, Her Majesty granted permission for general Thai women to use these designs as patterns for sewing and wearing. Chud Thai soon gained more popularity and have since become the standard for formal attire at major state functions and other events, such as wedding and religious ceremonies. The costumes have also been used as the national dress for ladies, representing Thailand in world-class beauty contests. Additionally, they serve as design prototypes for the uniforms of officers in various organizations, showcasing Thai identity.

Image credit : Queen Sirikit Museum Of Textiles